Oftalmoskopy
Sprzęt do badania okulistycznego małych zwierząt: oftalmoskopy bezpośrednie i zestawy otoskop + oftalmoskop na wspólnej rękojeści, tonometry odbiciowe i aplanacyjne z sondami jednorazowymi, soczewki gonioskopowe Koeppe w kilku średnicach oraz zawieszenia ścienne do ładowania rękojeści.
Badanie oka bywa w gabinecie skracane do obejrzenia rogówki w świetle latarki, a to najszybsza droga do przeoczenia jaskry. Pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego zajmuje kilkanaście sekund i nie wymaga znieczulenia przewodowego – dlatego tonometr trafia dziś do wyposażenia także zwykłej praktyki ogólnej, nie tylko gabinetu okulistycznego.
Tonometria i oftalmoskopia: dwa badania, które wykrywają jaskrę
Tonometr mierzy ciśnienie wewnątrzgałkowe, ale wartość zależy od zastosowanego urządzenia. W porównaniu czterech przenośnych tonometrów u psów (Veterinary World, 2021) średnie wyniki u zdrowych oczu różniły się między aparatami, a różnice były jeszcze wyraźniejsze w oczach z jaskrą; autorzy podkreślają, że urządzeń nie należy traktować jako wymiennych. Praca porównująca trzy tonometry odbiciowe u psów zdrowych i z jaskrą (Veterinary Ophthalmology, 2023) prowadzi do tego samego wniosku, a walidacja tonometru odbiciowego u kotów pokazała, że dla medycyny kotów potrzebne są odrębne wartości odniesienia.
Oftalmoskop, lampa szczelinowa i soczewka gonioskopowa – po co każde z nich
Oftalmoskop pozwala ocenić dno oka, tarczę nerwu wzrokowego i naczynia siatkówki – u pacjenta z nadciśnieniem, cukrzycą albo nagłą utratą wzroku to badanie obowiązkowe. Ocena rogówki to już inne narzędzie: w pracy z 2026 roku ocena w lampie szczelinowej dawała większe szacunki głębokości owrzodzeń zrębu niż ultrasonografia wysokiej rozdzielczości, co ma bezpośrednie znaczenie przy decyzji o zabiegu. Soczewka gonioskopowa służy natomiast do oglądania kąta tęczówkowo-rogówkowego i jest narzędziem oceny predyspozycji do jaskry pierwotnej – dobiera się ją do średnicy rogówki pacjenta.
Jak dobrać wyposażenie do okulistyki weterynaryjnej
- Praktyka ogólna – zestaw otoskop i oftalmoskop na jednej rękojeści z ładowaniem, do tego tonometr; jedno urządzenie i jedna metoda w monitorowaniu pacjenta.
- Gabinet okulistyczny – lampa szczelinowa, tonometr odbiciowy, zestaw soczewek gonioskopowych, lupa z podświetleniem.
- Zużywalne – sondy jednorazowe do tonometru; ich zapas decyduje o tym, czy badanie wykonasz, czy odłożysz.
Źródła
- Comparison among TonoVet, TonoVet Plus, Tono-Pen Avia Vet, and Kowa HA-2 portable tonometers for measuring intraocular pressure in dogs, Veterinary World, 2021, link
- Comparison of three rebound tonometers in normal and glaucomatous dogs, Veterinary Ophthalmology, 2023, link
- Validation of the TonoVet rebound tonometer in normal and glaucomatous cats, Veterinary Ophthalmology, 2012, link
- Slit-lamp evaluation provides greater depth estimates in stromal ulcers than high-resolution ultrasonography, Veterinary Ophthalmology, 2026, link
